Logo

It is currently 17 Aug 2017, 21:14



Post new topic Reply to topic  [ 3 posts ] 
Author Message
  Jean Cocteau
22 Jan 2006, 19:47 
User avatar

Joined: 2006
Posts: 1099
Location: Den Haag
Image
Jean Cocteau (1889 - 1963)

A film is a petrified fountain of thought. - Jean Cocteau

Jean Cocteau vond zichzelf niet direct een filmmaker. Hij is uiteraard veel meer dan dat, want naast filmmaker was hij ook dichter, toneelschrijver, schilder en zelfbewust beroemdheid. Hij behoorde tot een grote groep intellectuele kunstenaars die zich in het Parijs van de jaren ’10 en ’20 verzameld hadden en welke bestond uit kunstenaars uit alle windstreken en kunstvormen: Pablo Picasso, Igor Stravinsky, Erik Satie, Georges Auric, Arthur Honegger, Darius Milhaud etc. De hele reden dat Cocteau überhaupt films ging maken was dat hij met films zijn poëzie wilde verbeelden. Hij was van mening dat film verder kon gaan waar poëzie ophield en dat film zeer abstracte ideeën kon visualiseren en aldus begrijpelijk kon maken, een eigenschap waarvoor het geschreven woord minder geschikt was. Hij benadrukte zelf altijd dat hij maar een amateur was in het vak van regisseur en daarmee zat hij niet geheel bezijden de waarheid. Hij was namelijk geen technische virtuoos zoals iemand als Jean Renoir dat wel was. Maar daartegenover stond dat juist zijn amateurisme en de fouten die hij in zijn films maakte, de films een echtheid en kinderlijke charme meegaven die de meeste films missen. Daarnaast was de fantasiewereld van Cocteau dermate groot dat dat alleen al genoeg was voor fascinerende cinema en Cocteau gebruikte de cinema (net zoals alle andere kunstvormen waarin hij werkzaam was) enkel als bijdrage aan zijn eigen mythologische wereld, waarin realisme en fantasie vermengd worden. Cocteau wist zelf de mythe rondom zijn persoon en zijn werk in stand te houden, dankzij ontelbare interviews en persoonlijke informatie, waardoor feit en fictie nog maar moeilijk te onderscheiden zijn, maar waardoor zijn kunstwerken een mythische allure krijgen. Centraal is vrijwel al zijn films stond de eeuwige strijd tussen de kunstenaar en de kunstwerken die hij produceert en hebben de creatie van kunst als centraal thema. Mythologie, melodrama, een fascinatie voor de dood en het fantastische zijn elementen die in vrijwel al zijn films terugkeren.
'De eerste film die Jean Cocteau wist te maken, ‘Le sang d'un Poète’ (1930), behoort nog steeds tot de absolute klassiekers van de avant-garde en is een film die van grote invloed zou blijken op hele generaties avant-garde filmmakers. Twee aspecten van de film geven het zijn iconische status: de overduidelijk reflexieve en rituele aard van de film. De film begint met een allegorie van de relatie tussen de auctoriale instantie en de tijdelijkheid van de filmische representatie. We zien Cocteau zelf, omgeven door studiolichten, die zijn gezicht voor de camera bedekt, wat vooruitloopt op een later moment in de film waarin de filmmaker in een karakteristiek handgeschreven tussentitel duidelijk maakt dat hij gevangen zit in zijn eigen film; we zien echter ook een masker gemodelleerd naar zijn eigen profiel. Deze verklaring van het verschil tussen de auctoriale zelf en zijn aangenomen persoonlijkheid wordt versterkt door de volgende scène waardoor de film een elliptische structuur krijgt die bevestigd dat de film zich in voordoet in niet-gedefinieerde tijd: in deze scène zien we een schoorsteen beginnen met in elkaar storten en pas op het eind van de film zien we de schoorsteen volledig in elkaar storten. Dankzij deze techniek communiceert Cocteau met de kijker dat het mythische ritueel van de film zich in een parallelle tijdsspanne afspeelt. In de volgende scène zien we de protagonist van de film, de dichter. Deze komt tot de ontdekking dat de mond die hij van een schilderij afgeveegd heeft in zijn hand tot leven komt. Na grote moeite weet hij uiteindelijk de mond op een standbeeld over te brengen, dat vervolgens tot leven komt. De symbolische metamorfose van standbeeld in muze wordt begeleid met een verandering in de ruimte waarin de actie zich voltrekt: de deur en het raam van de kamer zijn plots verdwenen en de enige uitgang voor de dichter is een spiegel, een ultiem Cocteau thema. Na zijn toegang via de spiegel tot een fantastische wereld komt de dichter in een hotelgang, waarbij de aanliggende kamers enkel toegankelijk zijn door het kijken door het sleutelgat. In elke kamer slaat de dichter een principe van filmische illusie gade, waarin de regisseur zijn kenmerkende visuele trucs tentoon kan spreiden. Eenmaal terug in de kamer, vernietigt de dichter het standbeeld en verandert hij zelf in een standbeeld. In de volgende episode maakt een groep studenten het standbeeld kapot om de onderdelen ervan te kunnen gebruiken in een sneeuwbalgevecht, waarbij een van de jongens gewond raakt. Bij de gewonde jongen spelen de muze en de dichter, die beiden weer tot leven gekomen zijn, een kaartspel, welke uiteindelijk leidt tot de zelfmoord van de dichter. De gehele vorm van ‘Le Sang d’un Poète’ zou typerend worden voor een uiterst invloedrijk genre binnen de avant-garde, de zogenaamde trancefilm, waarvan Maya Deren de eerste zou produceren met haar film ‘At Land’ (1944). ‘Le Sang d’un Poète’ bevat ook talloze elementen en thema’s die steeds zouden terugkeren in de films van Cocteau, waarmee de film een soort van samenvatting wordt voor zijn verdere carrière: spiegels (narcisme), ogen (voyeurisme), standbeelden (classicisme) deuren (grenzen tussen verschillende werelden) en bloed (het lijden van de artiest). Daarnaast bevat de film talloze autobiografische elementen en verwijzingen naar het eerdere werk van Cocteau, evenals talloze filmische trucs die hij in zijn latere films eveneens zou toepassen.
Het zou echter zestien jaar duren eer Cocteau wederom een film zou regisseren. Naar de reden van deze lange tussenpoos kan enkel gegist worden, aangezien Cocteau’s eigen woorden altijd met een korrel zout genomen moeten worden. Hoe het ook zij, zijn volgende film zou een van zijn allerbeste en meest geliefde worden: ‘La Belle et La Bête’ (1946). De film is de definitieve verfilming van het bekende sprookje uit 1756 en zet de latere Disney film in de schaduw. Het bekende verhaal van het arme, mooie meisje dat door een woest uitziend maar in wezen zachtmoedig Beest wordt vastgehouden, wordt door Cocteau met een ongeëvenaarde fantasie en op een visueel overdonderende manier in beeld gebracht. De feeërieke decors, het mythische verhaal, de visuele poëzie en de filmische trucs maken het een ultieme Cocteau film, waarin kunst en kinderlijke fantasie belangrijker zijn dan de echte wereld zonder dat ze hun wortels in realisme verliezen. Het drama ‘Les Parents Terribles’ (1949) was een voor Cocteau begrippen bijzonder rechtlijnig drama, wat hij echter wel tot een van zijn persoonlijke favorieten rekende. Zijn 1950 film ‘Orphée’ betekende een terugkeer naar mythologisch materiaal in het algemeen en de Orpheusmythe in het bijzonder, welke hij ook al in ‘Le sang d'un poète’ gebruikt had. De film ‘Orphée’ wordt door veel kenners beschouwd als het grootste kunstwerk dat Jean Cocteau ooit heeft voortgebracht en het is de culminatie van zijn voorliefdes voor mythologie, fantasie en melodrama. De film begint met een satirisch tintje en is een duidelijke verwijzing naar Cocteau’s eigen leven: een groep jonge dichter bediscussieert in een café kunst, wat eindigt in een ruzie en waardoor uiteindelijk een jonge dichter overreden wordt. Hij wordt door een mysterieuze vrouw, die claimt zijn beschermengel te zijn, in een limousine meegenomen, waarbij ze een oudere dichter, Orphée, overtuigt om ook mee te komen. Wat uiteindelijk volgt is een mengeling van mythe en autobiografie, een verhaal over dood en wedergeboorte, erotische obsessies en dwalen door een leven na de dood. De film is diep geworteld in het fantastische en is zo’n beetje de definitie van de kunst van Jean Cocteau. Na deze film zou er wederom een lange pauze van inactiviteit volgen die zou duren tot 1960, toen Cocteau zijn laatste film regisseerde met ‘Le Testament d'Orphee’, waarin hij voor de derde maal terugkeerde bij de Orpheusmythe. Het is niet zozeer een film als wel een mogelijkheid voor Cocteau om een coda aan zijn filmische carrière te kunnen breien. In deze film speelt de regisseur gewoon simpelweg zichzelf en wandelt hij door een landschap dat bestaat uit elementen uit zijn voorgaande werk. De film begint op een filmset en wat volgt is een mythische tocht door Cocteau’s eigen wereld, die bevolkt wordt door figuren uit zijn eerdere films, persoonlijke vrienden en bekende figuren uit de Franse filmwereld. De film werd geproduceerd door François Truffaut en is daarmee zowel een symbolische als letterlijke overgang tussen twee belangrijke periodes in de Franse cinema.

_________________
Lid van de Charlie Rich fanclub!

Gekeken films


Top
Offline Profile  
 
  Re: Jean Cocteau
03 Aug 2011, 17:25 
User avatar

Joined: 2006
Posts: 582
Gisteren voor het eerst La Belle et la bête gezien en hij viel toch ietwat tegen. Sfeervol, zeker. Mooie visuele vondsten, met de 'levende' kandelaars en het slot van de film als meest duidelijke voorbeeld, absoluut. Maar iets hield me tegen om de film volledig te omarmen. Misschien dat het Franse gezang me niet aanstond. Dat moet het haast wel zijn - een minder slechte reden kan ik even niet bedenken.

Later dit jaar nog eens proberen.

_________________
Reisverhalen en -fotografie site


Top
Offline Profile  
 
  Re: Jean Cocteau
24 Dec 2012, 11:22 
User avatar

Joined: 2006
Posts: 2983
Location: Amsterdam
The Beauty and the Beast - Jean Cocteau - 1946

Ik had het idee dat het twee kanten op kon gaan met deze film maar het bleek gelukkig een schot in de roos. Als de term "filmmagie" op een film van toepassing is dan is het wel op deze. De droomachtige belichting, de creatieve sets en de mooie kostuums zorgen voor een onvergetelijke ervaring. Knap om een sprookje voor volwassenen te maken. Ik heb de film twee keer achter elkaar gezien, de normale versie en de opera-versie van Philip Glass. Beide versies zijn uitstekend en bieden twee totaal verschillende kijkervaringen. Films zoals deze doen je beseffen dat mn hobby nooit uitgeput raakt. Achter elke hoek schuilt weer een nieuwe ontdekking. Op Blu-Ray is deze film echt magisch. Prachtig.

9.0


Top
Offline Profile  
 
Display posts from previous:  Sort by  
Post new topic Reply to topic  [ 3 posts ] 


Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest


You cannot post new topics in this forum
You cannot reply to topics in this forum
You cannot edit your posts in this forum
You cannot delete your posts in this forum

Search for:
Jump to:  
cron
Powered by phpBB © 2011 phpBB Group
Theme created by CC Baxter